przypadki.pl

Diabeł tkwi w szczegółach

W 1974 w laboratoriach Xerox PARC powstał edytor tekstowy Bravo, który jest uważany za pierwsze oprogramowanie WYSIWYG (’What You See Is What You Get - To Co Widzisz Jest Tym Co Otrzymasz)

Ostatnim bastionem, który broni się przed ofensywą WYSIWYG, są profesjonalne narzędzia - np. edytory LaTeX. Świetnie! “Użytecznie” nie znaczy zawsze “najłatwiej”. W przypadku narzędzia pracy programisty może znaczyć “najefektywniej” albo “najszybciej”.

Dzisiaj - 35 lat od premiery Bravo - WYSIWYG jest jednak jedną z fundamentalnych zasad projektowania interfejsów użytkownika. Tak mocno zakorzenioną jak okna czy ikony. Tak oczywistą jak prąd w naszych mieszkaniach, że dopiero, kiedy coś przestaje działać - myślimy o tym.

Trzeba oczywiście rozróżnić dwa zupełnie różne problemy z WYSIWYG:

1. aby uzyskać jakiś efekt (np. pogrubienie) muszę znać odpowiednie znaczniki (np. “**”)
2. oprogramowanie zachowuje się w sposób nieprzewidywalny - łamię zasadę WYSIWYG

Pierwszy przypadek to świadomy wybór projektowy. Użytkownik musi wiedzieć jak uzyskać efekt. Drugi przypadek to łamanie reguły najmniejszego zaskoczenia. Dobrym przykładem może być system wiadomości w Basecampie (zarządzanie projektami online).

Zrzut ekranu powyżej przedstawia okno edycji nowej wiadomości. Wpisując treść można spodziewać się, że zostanie ona przetworzona na listę wypunktowaną, lub w najgorszym wypadku zostaną zachowane oryginalne myślniki na początku linii.  Rezultat jest co najmniej zaskakujący.

Lista została zwinięta do jednego wiersza. To zdecydowanie nie jest efekt, którego można się spodziewać.  Aby uzyskać listę (jak poniżej), należy użyć znaku “*” zamiast myślnika (”-”).

Brak odpowiednich znaczników nie usprawiedliwia jednak zachowania programu, które po prostu nie jest uprzejme. Brak odpowiednich znaków może usprawiedliwiać to, że Basecamp nie generuje wypunktowanej listy z wcięciem, ale nie może usprawiedliwiać zignorowania podziału na wiersze.

Podobny problem dotyczy MediaWiki (silnika Wikipedii).

Wprowadzony powyżej tekst, po zapisaniu, będzie wyświetlony tak: 
Zobacz:

• hasło WYSIWYG w angielskiej Wikipedii
• artykuł o edytorze tekstowym Bravo w angielskiej Wikipedii
• Basecamp - oprogramowanie do zarządzania projektami firmy 37signals
• MediaWiki - silnik Wikipedii

Tematy: Basecamp, projekowanie uprzejme, spójność interfejsu, wikipedia